12 apostellinden HillenraadTilia x europaea

monumentaal

Kasteel Hillenraad kent een lange historie, waarbij de huidige rechthoekige tuin binnen de omgrachting in 1909 is gereconstrueerd vrij naar het 18e eeuwse voorbeeld in de Le Nôtre-stijl. Veel symmetrie, ook in het achterste deel met hoog opgaand geboomte. Daar is toen een nieuw sterrenbos aangelegd op een andere plaats dan het oorspronkelijke. Ook is daarin een zichtas doorgetrokken vanuit de tuintoegang bij het kasteel tot de achterste zuidelijke gracht. Deze as is beplant met inmiddels zeer hoge Witte paardenkastanjes, mogelijk de zuilvorm Ae.h.“Pyramidalis”. Een haaks hierop staande rij bomen is alternerend beplant met beuken en eveneens zuilvormige paardenkastanjes. Ze vormen een indrukmakende verticale overgang van het lage tuingedeelte naar het bosgedeelte. Een centraal gebouwd monumentaal tuinhuis (type orangerie) is aan weerszijden beplant met een inmiddels forse plataan. Tussen en langs de symmetrische tuinvakken staan behalve geschoren hagen van taxus en haagbeuk veel rijen leilinden, deels als dubbele rij die destijds via een brug over de gracht doorliep. Tussen kasteeltoegang via de buitengracht en de voorlangs lopende openbare Hillenraederlaan is, eveneens vanaf 1909, een buitenpark in landschapstijl aangelegd. Hier staan langs gracht en slingerende paden meerdere monumentale, reeds geregistreerde bomen, maar ook toekomstige monumentale soorten. Meest opvallend zijn de 2x6 knotlinden met zeer karakteristieke vorm aan weerszijden van de korte toegangslaan. Ze staan bekend als de 12 apostelen en worden al genoemd in een brief uit 1860. De monumentale Hillenraeder(beuken)laan eindigt op een splitsing, waar 2 hoge linden (beiden monumentaal) toegang geven tot het achterliggende beukenbos met daarin een korte laan van monumentale Tamme kastanjes. Het laantje leidt naar een half ondergronds bouwsel, mogelijk een grafkelder. Ondanks de slechte conditie maken de kastanjes veel indruk. Je moet er wel naar zoeken. De tuinen van Hillenraad zijn bij de Rijksdienst Cultureel Erfgoed geregistreerd als rijksmonumentaal.

Merkwaardige beschadigingen aan stamvoet. Enige jaren geleden is de bovenkant wortelaanzetten ontbast. Boom bij brug aan de westkant heeft tonderzwamaantasting. Bomen worden regelmatig geknot. Conditie redelijk tot goed. 2-2022: Beschadiging op wortelaanzetten lijkt op zonnebrand, omdat de wonden vooral aan zuidzijde voorkomen. Van boom met tonderzwam is 2/3 kroon gestorven en bijeengebonden met spanbanden.